Datum: 21 mei 2026
Locatie: Pro Rege school
Aantal aanwezigen: 20 personen
Introductie en Missie
Voordat de gastsprekers aan het woord kwamen, was er een korte peiling onder de
aanwezigen. Van de aanwezigen bleek dat 7 personen geen eigen auto bezitten. Er
was een duidelijke interesse in het rijden in elektrische voertuigen (EV’s). Het
autogebruik varieerde: sommigen gebruikten de auto alleen doordeweeks, anderen
alleen in het weekend, terwijl de meesten geen vast patroon hadden. Het centrale
thema was het delen van mobiliteit als duurzamere en sociale oplossing.
Er waren twee gasten van de coöperatie Tuindorp DEELt aanwezig:
- Marc Peters: Wagenparkbeheerder
- Christian Tak: Penningmeester
Achtergrond en Ervaring
Coöperatie Tuindorp DEELt bestaat al drie jaar en is actief in de wijk Tuindorp
Oostzaan in Amsterdam Noord. Marc deelde zijn persoonlijke ervaring: hij heeft
zijn eigen auto verkocht en merkt dat hij deze niet mist. Hoewel het soms vereist is
om iets vooruit te plannen (bijvoorbeeld om te beslissen of je de fiets, het OV of de
deelauto gebruikt), leidt dit tot bewuster mobiliteitsgedrag.
Marc benadrukte het ruimtelijke argument: auto’s in de stad nemen meer oppervlak
in beslag dan de gebouwen van Amsterdam. Een verschuiving naar autodelen zou
dus aanzienlijk ruimte opleveren.
Wat is een Coöperatie?
Er werd toegelicht wat een coöperatie inhoudt:
- Gezamenlijke verantwoordelijkheid.
- Geen winstoogmerk, maar wel kostendekkend werken.
- Een eigen auto wordt gezien als een dure oplossing als deze slechts door
één persoon wordt gebruikt.
Tuindorp DEELt valt onder de overkoepelende coöperatie “Wij zijn deel”, die in
Den Haag is gestart. Landelijk zijn er inmiddels 15 van dergelijke coöperaties. In
Den Haag rijdt 1% van de bevolking in een deelauto. De gemeente speelt hier een
ondersteunende rol door het verlenen van parkeervergunningen, het maken van
flyers en het regelen van laadpalen.
In Amsterdam zijn er naast Tuindorp DEELt nog drie andere coöperaties actief: één
in Noord, één in IJburg en één in de Spaarndammerbuurt. In Noord wordt het
initiatief ondersteund door het innovatieteam van het stadsdeel. (Deze bestaan
helaas (nog) niet in andere stadsdelen.)
Het Wagenpark, Aanschaf en Parkeren
Coöperatie Tuindorp DEELt beschikt momenteel over 3 elektrische auto’s. Deze
zijn ingeleasd via private lease voor een periode van 4 tot 5 jaar. Marc regelt als
beheerder het onderhoud en de reparaties.
- Toekomst: Tijdens de Algemene Ledenvergadering (ALV) van gisteren is
besloten tot de aanschaf van een 4e auto. - Samenstelling: De keuze voor de auto’s (groot/klein, trekhaak, kinderzitjes)
wordt gezamenlijk bepaald, waarbij de financiën vaak doorslaggevend zijn. - Parkeren: Momenteel hebben ze een vaste parkeerplek. Ze zouden echter
liever werken met een parkeerzone. De gemeente gaat hierin mee en werkt
aan een oplossing om dit mogelijk te maken.
Gebruik, Reservering en Tarieven
Gebruikers betalen een prijs per kilometer en per uur. Dit is vaak goedkoper dan
het bezitten van een auto (waarbij je brandstof, verzekering, onderhoud, aanschaf
en parkeervergunning zelf betaalt).
- Reservering: Via een app die wordt geleverd door de overkoepelende
coöperatie. - Tussenpozen: Er zit minimaal 15 minuten tussen reserveringen.
- Tarieven: Mywheels is een concurrent in de wijk. Als de auto’s van de
coöperatie vol zijn, mogen leden Mywheels gebruiken tegen het tarief van de
coöperatie (dit wordt later verrekend). De coöperatie probeert onder de
tarieven van Mywheels te blijven. - Afrekening: Elke 6 maanden vindt er een verrekening plaats op basis van
het werkelijk gereden aantal kilometers. Er is een basisbedrag en een buffer
(ongeveer €3.000 wordt als gezond beschouwd). Bij vertrek kan de inleg
worden teruggevorderd.
Organisatie en Bestuur
- Bestuur: Komt eens per maand bij elkaar.
- Ledenvergadering: Eens per 3 maanden.
- Tijdsinvestering: Voor het bestuur betekent dit ongeveer één vaste avond
per week en één dag per maand. - Regels: Er geldt een regel dat er altijd minimaal twee bestuurders niet
tegelijk langdurig afwezig mogen zijn (zodat er altijd iemand beschikbaar is
voor vakanties).
Lidmaatschap en Kosten
- Proefperiode: Nieuwe leden starten met een proefperiode van 6 maanden.
Na deze periode worden ze automatisch lid. Er is geen opzegtermijn. - Kosten: €15 contributie per huishouden, daarnaast een
kilometervergoeding. Deze is ingedeeld in schalen: rijdt je veel kilometers,
dan betaal je minder per kilometer. - Inleg: Afhankelijk van het verwachte kilometeraantal (€300, €500 of €800).
- Kinderen: Mogen gratis meedoen. Vanaf 18 jaar mogen zij rijden, waarbij zij
alleen de kilometerkosten betalen. - Start: Om het model rendabel te maken, is een startgroep van 40 tot 50
rijders ideaal.
Onderhoud, Veiligheid en Verzekering
- Onderhoud: De wegenwacht is geregeld via de leasemaatschappij. Er is
elke 2 maanden een schoonmaakploeg. Leden worden aangesproken om de
auto schoon te houden als zij deze vies hebben gemaakt. - Verzekering: De premies zijn iets hoger dan gemiddeld vanwege het grotere
aantal rijders. - Schade en Boetes: Boetes worden doorgegeven aan de bestuurder op dat
moment. Schades zijn verzekerd; de veroorzaker betaalt alleen het eigen
risico (bijvoorbeeld €180). - Laden: Idealiter overdag in de wijk, bij voorkeur niet op snelladers (deze zijn
drie keer zo duur) tenzij de auto daarna snel weer nodig is. Als de volgende
reservering langer dan 24 uur weg is, is de gebruiker verplicht de auto van de
laadpaal te halen.
Participatie en Subsidie
Om nieuwe leden te werven, worden diverse middelen ingezet:
- Flyers bij lokale kappers.
- Buurtbijeenkomsten.
- Campagnes en appgroepen.
- Activiteiten op het Zonneplein.
- Een eigen website.
De gemeente Amsterdam heeft startsubsidie verleend voor de aanloopkosten.
Conclusie
De reden om deel te nemen aan deze coöperatie is voornamelijk idealistisch,
sociaal en milieugerelateerd. Het biedt niet alleen een alternatief voor autobezit,
maar versterkt ook de sociale cohesie in de wijk.
Marc en Christian hebben uitgebreid verteld over hoe hun autodeeldienst werkt,
maar er zijn allerlei varianten denkbaar en zaken als tarieven en onderlinge
afspraken worden door de groep bepaald en kunnen dus per initiatief verschillen.
Autodelen kan een optie zijn voor onze Slotervaart. Als buurtbewoners het initiatief
willen nemen, dan is Duurzaam Slotervaart er om dit te ondersteunen. Tijdens het
nagesprekken van de bijeenkomst werden er onder andere ideeën geopperd om te
starten met bestaande auto’s die buurtbewoners ter beschikking stellen en om een
open intekenlijst te houden. Komt het aantal boven de dertig, dan is het tijd om
gezamenlijk overleg te plegen.
Mensen die belangstelling hebben om mee te doen met het opzetten van een
autodeeldienst, of die met een autodeeldienst willen meedoen, kunnen zich bij
Duurzaam Slotervaart melden. Zij worden dan met elkaar in contact gebracht.
Website: wijzijndeel.nl/amsterdam/tuindorp-oostzaan/